Marat’ın Ölümü
Marat’nın Ölümü, Jacques-Louis David tarafından 1793 yılında çizilen tablodur. Eserin orijinal boyutu 165 x 128 cm’dir ve tuval üzeri yağlı boya ile resmedilmiştir. Bu tablo Fransız Devrimi döneminin en ünlü resimlerinden biridir ve günümüzde Belçika Kraliyet Güzel Sanatlar Müzesi’nde sergilenmektedir. Marat’ın ölümü Ressam David’i derinden etkilemiştir. Çünkü Jacques Louis David, Marat’ı ölümünden bir gün önce evinde ziyaret etmiş ve fark etmeden yakın dostu ile son konuşmasını yapmıştır. Kısa süre içerisinde yakın dostu Marat’ın ölüm haberini alan ressam, bu eseri yakın dostunu ölümsüzleştirmek adına yapmıştır. Fransız Devrimi dönemindeki ateşli gazetecilerden biri olan Jean-Paul Marat’ın ölümünden sonraki aylarda yapılan tabloda David, yakın dostu olan Marat’ı 13 Temmuz 1793’te Charlotte Corday tarafından öldürüldükten sonra banyosunun küvetinde ölü yatarken göstermektedir. Marat’nın pozisyonu, Caravaggio’nun İsa’nın Mezara Konuluşu isimli tablosundaki İsa’nın pozisyonu ile aynıdır. David burada dostunun İsa gibi şehit olduğunu anlatmaya çalışmıştır. Ayrıca eser, sık sık Michelangelo’nun Pietà’sı ile karşılaştırılmıştır. Bu iki tablo arasındaki en büyük benzerlik ise her iki eserde de aşağı sarkan uzun kollardır. Yere doğru uzanan kol, bizlere Klasik Roma Dönemi heykellerini anımsatmaktadır. Küvet beyaz çarşaflar ile örtülüdür. Küvetin tam önünde ise yeşil örtülü bir masa yer almaktadır. Bu masa Marat’ın çalışma masasıdır. Masanın üstünde yer verilen belgede ise “Bu çek, kocası bu ülkeyi savunurken ölmüş beş çocuk annesi kadına verilecek.” yazmaktadır. Tabloda Marat’ın elinde bir kalem yer almaktadır. Bu durum ise bize Marat’ın öldürülmeden önce bu belgeyi yazmakta olduğunu düşündürtmektedir. Kalemin biraz uzağında ise kanlı bıçak resmedilmiştir. Kalem ile bıçağı karşılaştıran Ressam David, gazetecilerin silahı ile Jirondenlerin silahı arasındaki farkı ortaya koymak istemiştir. Ayrıca kalemin dik duruşu ile de gazetecilerin sesinin bastırılamayacağını gösterilmektedir. Tabloda Marat’ın sol elinde ise Katil Corday’ın yazdığı kağıt yer almaktadır. Kağıtta “Benim büyük mutsuzluğum sizin hayırseverliğinize ulaşmama vesile olacaktır.” yazmaktadır. Kağıdın üstünde ise cinayet işlenirken damlayan kan lekelerine yer verilmiştir. Çalışma masasının önünde yer alan levhanın üzerinde ise Marat‘nın adı ve ressamın kendi adı yazmaktadır.Levhanın altında yazılan “L’an Deux” ifadesi de cumhuriyetin 2. yılı olduğuna işarettir. Katil Corday’a ise tabloda yer verilmemiştir.
Peki ya ünlü tabloda ölümü tasvir edilen Jean-Paul Marat kimdir? Marat, 24 Mayıs 1743’de İsviçre’de doğmuştur. Fransız bilim ve siyaset adamıdır. Belli bir süre tıp eğitimi alan Marat, 1789’da Fransız İhtilali’nin başlamasıyla bu kariyerini bir kenara bırakıp daha çok siyaset ile ilgilenmeye başlamıştır. 1789’un Eylül ayında L’ami du Peuple (Halkın Dostu) isimli bir gazetede yazdığı yazıları ile dikkatleri üzerine çekmiş ve Fransız Devrimi’nde insan hakları ve yoksul kesimlerin çıkarları için çalışmıştır. Marat, gösterdiği üstün çabalar sayesinde halkın takdirini toplayan ve halk tarafından sevilen bir isim olmuştur. Hatta bu sayede milletvekili seçilir. Ancak bir dönem ülkesi Fransa’dan Londra’ya kaçmak zorunda kalır. Marat, Devrim döneminde kraliyet polisinden kaçarken saklandığı kanalizasyonlardan kalıcı, tedavisi olmayan bir deri hastalığına yakalanır. Bu deri hastalığının belirtilerini yatıştırmak için ise gününün çoğunu evinin banyosunda içi su dolu küvette geçirmekteydi. (David’in tablosunda görülen su dolu küvet de bu durumun betimlenmesidir.) Marat, Jirondenler tarafından terörü desteklemekle suçlanmaktaydı. Bu nedenle Jironden yandaşları tarafından sevilmiyor ve ciddi ölçüde tepkilerini çekiyordu. 13 Temmuz 1793 tarihinde Marat’a önemli belgelerden bahsedeceği bahanesiyle evine gelen Jironden yandaşı olan Charlotte Corday isimli bir kadın tarafından bıçaklanarak öldürülmüştür. Marat, Panthéon’na defnedilmiştir. Marat’ın katili ise giyotin cezasına çarptırılmıştır. Corday’ın son sözleri ise “Ben, 100.000 kişinin kellesini kurtarmak için 1 kişiyi öldürdüm.” olmuştur.
İstanbul Medeniyet Üniversitesi Hukuk 4.sınıf öğrencisiyim. Ortaokul yıllarımdan bu yana yazmak benim için günlük hayatın telaşesinde bir durak noktası.
1 yorum