Diplomasi ve Dress Code
Diplomasi ve Dress Code
Diplomasi ve Dress Code konusunu incelemeden önce Diplomasi ve Dress Code nedir önce kavramlarına bakmamız gerekmektedir. Diplomasi tanımı gereği egemen ülkeler arasındaki sorunlara çözüm bulmak için yürütülen müzakere sanatı ile onun yöntem ve araçlarına bir bütün olarak verilen isimdir.(1) Dress Code ise herhangi bir yerde bulunan kıyafet zorunluluğudur. Kelime anlamı olarak ‘Kıyafet Kodu’ anlamına gelen Dress Code kendi içerisinde çeşitlere sahiptir: Casual, Business Casual, Smart Casual, Business, Black Tie, White Tie olarak Dress Code çeşitleri sayılabilir.(2) Casual giyim günlük, rahat, resmi olmayan anlamında kullanılmakta ve gündelik giyim amaçlı rahat giyim tarzına verilen addır. Business Casual olarak adlandırılan giyim tarzı ise günlük şık giyimin biraz daha ofis formunda kavuşmuş hali için kullanılmaktadır. Smart Casual giyim günlük giyimin biraz daha resmileştirilmiş, şık giyim tarzı olarak aldandırılıyor ve ofis dışında herhangi bir sohbet, alışveriş, ev daveti gibi tercih edilen giyim tarzı için kullanılmaktadır.(8) Black Tie ise kesin bir çizgidir. Resmi giyim anlamına gelmektedir ve renk olarak genellikle siyah, lacivert tonları kullanılarak yapılan resmi giyimler için kullanılmaktadır. White Tie, Black Tie giyim tarzının bir üstü olarak düşünülebilir. Bu giyim tarzında yapılan kombinler daha gösterişli ve iddialı olur. bunca giyim tarzından sonra incelememiz gereken başlık diplomatik giyim ile resmi giyim arasındaki farklar olacaktır. Diplomatik giyim öncelikle bir resmî giyim tarzıdır. Resmî Kıyafet, batı kıyafet kodlarından birisi olan kıyafet kodu yani Dress Code olarak tanımlanır. Düğünler, vaftiz törenleri, cenaze törenleri , balo, resmi görüşme, gibi resmî günler için geçerli giyim tarzıdır.(3) Diplomatik üniforma nedir sorusunun cevabına bakacak olursak, öncelikle diplomatik üniformanın ne olduğunu tanıyarak başlayabiliriz. Diplomatik üniformalar, diplomatlar (Büyükelçilik ve Konsolosluk Memurları) tarafından giyilen süslü üniformalardır.(4) Üniforma meslekî kurumsal ya da sanatsal nedenlerle giyilen tek tip kıyafettir.(5) Avrupa Devletleri tarafından 1800’lü yıllarda tanıtılan ve mahkeme kıyafeti üzerine desenlendirilen bu kıyafetler, 20. Yüzyılda çoğu ülke tarafından terk edilmiş, ancak bazı ülkelerden diplomatlar kıyafetlerini nadir, resmî durumlar için korumuştur. Şu an ise ülkelerde resmî kıyafet olarak kullanılır. (4) Yıllar içinde gösterişli elbiseler yerini tek düze takım elbiselere bırakmıştır. Takım elbiseyi ele alarak başlayalım, takım elbise ‘takip etme’ anlamına gelen Fransızca ‘‘suite’’ kelimesinden gelmektedir. Kelime kökeni anlamıyla ‘takip ediyorum’ fiilinden alan ve Latince bir kelime olan ‘‘sequor’’ dan gelmektedir. Bunun sebebi ise takım elbiseyi oluşturan pantolon, yelek, ceket gibi pek çok kıyafetin birbirini takip etmesidir. Dilimizde ‘‘ Takım Elbise’’ olarak kullanılması ise bir bütün, uyumlu parçaların birbiri ile olan birleşmesinden gelmektedir.(6) Devletin iki durum içinde varlığı bilinir. Bu durumlar ‘‘savaş’’ ve ‘‘barış’’ durumudur. Savaş zamanı kahramanı ordular olarak görülürken, barış zamanı kahramanları ise diplomatlardır. Diplomatlar var güçleri ile barış halini korumak amaçlı savaş gösterirler. Barış zamanı askerleri yani diplomatların zırhları ise takım elbiselerdir. Her zaman etkileyici ve ciddi bir duruş sergilemek zorundadırlar. Bu etkileyici duruş günümüzde takım elbise ile gerçekleşmektedir.(6) Etkileyici duruş olması gerektiğinden bahsettik ve bu duruş belirli nizam kuralları çerçevesinde olmalıdır. Bu kurallar ülkemizde Türkiye Cumhuriyeti Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Çalışan Personel Kılık ve Kıyafetine Dair Yönetmelikle sağlanmaktadır. İlk olarak 16/07/1982 tarihli ve 17849 numaralı Resmi Gazete’de yayımlanan Yönetmelik kapsamında kadınlar, kolsuz ve çok açık yakalı gömlek, bluz veya elbise ile strech, kot ve benzeri pantolonlar giyemez, etek boyu dizden yukarı ve yırtmaçlı olamaz. Terlik tipi (sandalet) ayakkabı giyemez. Erkekler ise elbiseler temiz, düzgün ütülü ve sade, ayakkabılar kapalı, temiz, ve boyalı giyilir. Sandalet ve atkılı ayakkabı giyilmez. (7) Devlet dairelerinde görev esnasında erkekler için baş açık bulundurulur. Kulak ortasından aşağıda favori bırakılmaz, saçlar kulağı kapatmayacak biçimde ve normal duruşta enseden gömlek yakasını aşmayacak şekilde uzatılabilir. Saçlar temiz, bakımlı ve taranmış olur. Sakal bırakılmaz ve her gün sakal tıraşı olunur. Bıyık ise tabii olarak bırakılabilir, üst dudak boyunu geçmeyecek, alt uçları dudak hizasında kesilecek ve üst dudak boyunu geçmeyecek şekilde bıyık kullanıma uygundur. (7) Kravat takılır, kravatı örtecek biçimde balıkçı yaka ve benzeri süveterler giyilmez. Bina içinde gömleksiz, kravatsız, çorapsız gezilemez. Hizmet durumuna uygun olarak verilmişse tek tip elbise giyilir. Bazı hizmetler için özel iş kıyafetleri verilmişse görev sırasında amirin izni ile kullanılabilir.(7)
Yukarıda belirtilen maddelerce Türkiye Cumhuriyeti adına görev yapan diplomasi çalışanları yönetmeliklere uygun bir biçimde Dress Code oluşturmuştur. Ülkelerin kendi sistemlerine göre görev alan tüm kişiler bu kurala uyma zorunluluğu taşımaktadır. Genel olarak üst düzey bürokrat veya yönetici giyim tarzı niteliği ile örtüşen giyim tarzı olan ‘‘Takım Elbise’’ ve saç sakal düzeni diplomaside de geçerliliği kabul görmüş ve kullanımdadır. Bu giyim tarzı ile etkileyici ve üstünlük karşı saygı değerleri kapsamında tüm dünya genelinde kabul görmüş bir giyim tarzı söz konusudur.
Süleyman Taşpınar
Yazı için kullanılan kaynakçalar
(1) https://ansiklopedi.tubitak.gov.tr/ansiklopedi/diplomasi
(2) https://misirli1951.com/blog/dress-code-nedir-hangi-kod-ne-anlamagelir#:~:text=Dress%20code%2C%20herhangi%20bir%20yerde,olarak%20dress %20code%20%C3%A7e%C5%9Fitlerini%20s%C4%B1ralayabiliriz.
(3) https://tr.wikipedia.org/wiki/Resm%C3%AE_k%C4%B1yafet
(4) https://tr.wikipedia.org/wiki/Diplomatik_%C3%BCniforma
(5) https://tr.wikipedia.org/wiki/%C3%9Cniforma
(6) https://www.kooplog.com/sahi-diplomatlar-neden-takim-elbise-giyer/
(7)https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=85105&MevzuatTur=3&MevzuatTer tip=5
(8) https://www.skechers.com.tr/blog/casual-ne-demektir-casual-giyim-nasil-olur/


Yorum gönder